সংবিধানৰ পৰা মচি পেলোৱা হ’ব নেকি ‘সমাজবাদী’ আৰু ‘ধৰ্মনিৰপেক্ষ’ শব্দ দুটা? কেন্দ্ৰীয় আই মন্ত্ৰীয়ে জনালে চৰকাৰৰ স্থিতি

সংবিধানৰ প্ৰস্তাৱনাৰ পৰা ‘সমাজবাদী’ আৰু ‘ধৰ্মনিৰপেক্ষ’ শব্দ দুটা পুনৰ বিবেচনা বা আঁতৰোৱাৰ বাবে বৰ্তমান কোনো পৰিকল্পনা নাই। সংসদত এই কথা জনাইছে চৰকাৰে। চৰকাৰৰ ফালৰ পৰা কোৱা হৈছে যে সংবিধানৰ প্ৰস্তাৱনাৰ পৰা এই শব্দ দুটা আঁতৰাবলৈ আনুষ্ঠানিকভাৱে কোনো আইনী বা সাংবিধানিক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰা নাই। কেন্দ্ৰীয় আইন মন্ত্ৰী অৰ্জুন ৰাম মেঘৱালে ৰাজ্যসভাত এক লিখিত প্ৰশ্নৰ উত্তৰত এই তথ্য প্ৰদান কৰে।

কোনো কোনো ৰাজহুৱা বা ৰাজনৈতিক মহলত এই সন্দৰ্ভত আলোচনা বা বিতৰ্ক হ’ব পাৰে বুলিও তেওঁ কয়। কিন্তু এই শব্দৰ সংশোধনী সন্দৰ্ভত চৰকাৰে কোনো আনুষ্ঠানিক সিদ্ধান্ত বা প্ৰস্তাৱ ঘোষণা কৰা নাই।

সংবিধানৰ প্ৰস্তাৱনা সলনি নকৰে চৰকাৰে

আইন মন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে চৰকাৰৰ আনুষ্ঠানিক স্থিতি হ’ল বৰ্তমান সংবিধানৰ প্ৰস্তাৱনাত ‘সমাজবাদী’ আৰু ‘ধৰ্মনিৰপেক্ষ’ শব্দ দুটা পুনৰ বিবেচনা কৰাৰ কোনো পৰিকল্পনা বা উদ্দেশ্য নাই বা সেই শব্দবোৰ প্ৰস্তাৱনাৰ পৰা আঁতৰাই পেলোৱাৰ কোনো পৰিকল্পনা বা উদ্দেশ্য নাই। মন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে প্ৰস্তাৱনা সংশোধনী সন্দৰ্ভত যিকোনো আলোচনাৰ বাবে গভীৰ বিবেচনা আৰু ব্যাপক সহমতৰ প্ৰয়োজন হ’ব, কিন্তু এতিয়ালৈকে চৰকাৰে এই বিধানসমূহ সলনি কৰাৰ কোনো আনুষ্ঠানিক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰা নাই।

মেঘৱালে জনোৱা মতে, ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত উচ্চতম ন্যায়ালয়ে ১৯৭৬ চনৰ সংশোধনী (৪২ সংখ্যক সাংবিধানিক সংশোধনী)ক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা আবেদনসমূহ খাৰিজ কৰিছিল, সংবিধান সংশোধনৰ ক্ষমতা সংসদৰ ক্ষমতা প্ৰস্তাৱনালৈকে বিস্তৃত বুলি উল্লেখ কৰি।

দুয়োটা শব্দ সংবিধানৰ অবিচ্ছেদ্য অংগ

আদালতে স্পষ্ট কৰি দিয়ে যে ভাৰতীয় প্ৰেক্ষাপটত ‘সমাজবাদী’ই কল্যাণকামী ৰাষ্ট্ৰ (শাসন) প্ৰকাশ কৰে আৰু ব্যক্তিগত খণ্ডৰ উন্নয়নত বাধা নিদিয়ে, আনহাতে ‘ধৰ্মনিৰপেক্ষ’ সংবিধানৰ মৌলিক গাঁথনিৰ এক অবিচ্ছেদ্য অংগ।

কিছুমান সামাজিক সংগঠনৰ নেতাসকলে সৃষ্টি কৰা পৰিৱেশ সন্দৰ্ভত মেঘৱালে কয় যে কিছুমান গোটে হয়তো নিজৰ মতামত প্ৰকাশ কৰিছে, বা এই শব্দবোৰৰ পুনৰ বিবেচনাৰ পোষকতা কৰিছে। তেওঁ কয় যে এনে কাৰ্যকলাপে বিষয়টোৰ ওপৰত ৰাজহুৱা বিতৰ্কৰ পৰিৱেশ সৃষ্টি কৰিব পাৰে, কিন্তু ইয়াৰ দ্বাৰা চৰকাৰৰ আনুষ্ঠানিক স্থিতি বা কাৰ্য প্ৰতিফলিত হোৱাটো বাধ্যতামূলক নহয়।

আচলতে জৰুৰীকালীন অৱস্থাৰ ৫০ বছৰ সম্পূৰ্ণ হোৱাৰ লগে লগে আৰ এছ এছৰ সাধাৰণ সম্পাদক দত্তত্ৰেয় হোছাবালেই কৈছিল যে সমাজবাদী আৰু ধৰ্মনিৰপেক্ষ শব্দ আমাৰ মূল সংবিধানত নাই। এই শব্দবোৰ জৰুৰীকালীন সময়ত ভাৰতৰ প্ৰস্তাৱনাত সংযোজন কৰা হৈছিল আৰু পিছত সেইবোৰ আঁতৰোৱাৰ কোনো চেষ্টা কৰা হোৱা নাছিল। হোছাবালেই কৈছিল যে যেতিয়া আমাৰ মূল সংবিধানত এই শব্দবোৰ নাছিল, তেতিয়া এই শব্দবোৰ এতিয়া আমাৰ সংবিধানত থাকিব লাগেনে? এই কথা বিবেচনা কৰা উচিত বুলিও তেওঁ কয়।