কিয় ভাৰতৰ বিৰুদ্ধে পাকিস্তানক সহায় কৰিছে তুৰ্কীয়ে? আঁৰত আছে এক ডাঙৰ লক্ষ্য…

কিয় ভাৰতৰ বিৰুদ্ধে পাকিস্তানক সহায় কৰিছে তুৰ্কীয়ে?

পহলগাম সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণৰ পিছত যেতিয়া ভাৰত আৰু পাকিস্তানৰ মাজত উত্তেজনা শিখৰত উপনীত হৈছিল। তেতিয়া বিশ্বৰ দুখন দেশে মুকলিকৈ এই ‘সন্ত্ৰাসবাদী’ৰ সমৰ্থনত থিয় দিছিল। মুছলমান সংখ্যাগৰিষ্ঠ পাকিস্তানক সহায় কৰিবলৈ সামৰিক সঁজুলি প্ৰেৰণ কৰিছিল তুৰস্কই। তুৰস্ক হৈছে সেইখন দেশ, য’ত ভাৰতে ভয়াৱহ ভূমিকম্পৰ পিছত লগে লগে সাহায্য প্ৰেৰণ কৰিছিল আৰু তুৰস্কেও ভাৰতক বিপদত ইয়াৰ সৈতে থিয় দিয়াৰ বাবে প্ৰকৃত বন্ধু বুলি অভিহিত কৰিছিল, কিন্তু এতিয়া সেয়া পাহৰণিক গৰ্ভত।

কূটনৈতিক বিবাদেই হওক বা সামৰিক অংশীদাৰিত্বই হওক, তুৰ্কীয়ে সদায় পাকিস্তানক সমৰ্থন কৰি আহিছে। কিন্তু এয়া কেৱল বন্ধুত্বৰ কথা নেকি? আচলতে তুৰ্কীয়ে পাকিস্তানক সহায় কৰাৰ আঁৰৰ আচল উদ্দেশ্য আন কিবাহে। জানো আহক তুৰ্কীৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ উদ্দেশ্য কি?

তুৰ্কীৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ লক্ষ্য

যোৱা কিছু বছৰত তুৰস্কই নিজৰ প্ৰতিৰক্ষা উদ্যোগক শক্তিশালী কৰি তুলিছে আৰু এতিয়া বিশ্বৰ শীৰ্ষ অস্ত্ৰ ৰপ্তানিকাৰক দেশত যোগদান কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছে। তুৰ্কী এতিয়া অস্ত্ৰৰ ব্যৱসায়ৰ ক্ষেত্ৰত সৰ্ববৃহৎ ৰপ্তানিৰ দেশ হ’ব বিচাৰে। সামৰিক আৰু প্ৰতিৰক্ষাৰ ওপৰত অধিক নিৰ্ভৰশীল পাকিস্তান তুৰ্কীৰ বাবে আদৰ্শ গ্ৰাহক। মিলগেম যুদ্ধজাহাজ, টি-129 আক্ৰমণাত্মক হেলিকপ্টাৰ আৰু বিভিন্ন ড্ৰ’নকে ধৰি পাকিস্তানৰ সৈতে তুৰস্কই কেইবাটাও ডাঙৰ প্ৰতিৰক্ষা চুক্তি স্বাক্ষৰ কৰিছে। এই চুক্তিসমূহে তুৰ্কীৰ প্ৰতিৰক্ষা উদ্যোগৰ বাবে কোটি কোটি ডলাৰৰ ৰাজহৰ উৎস।

পাকিস্তানৰ প্ৰতি তুৰ্কীৰ সমৰ্থন কেৱল বন্ধুত্ব নহয় বৰঞ্চ কৌশলগত বিনিয়োগ। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত পাকিস্তানক সমৰ্থন কৰি তুৰ্কীয়ে কেৱল বন্ধুত্বপূৰ্ণ দেশৰ ভাবমূৰ্তি সৃষ্টি কৰাই নহয়, অস্ত্ৰৰ বজাৰো সম্প্ৰসাৰণ কৰিছে। ইয়াৰ উপৰিও পাকিস্তানৰ সৈতে শক্তিশালী সামৰিক সম্পৰ্কই তুৰ্কীৰ প্ৰতিৰক্ষা কোম্পানীসমূহক নতুন চুক্তি আৰু বিক্ৰীৰ সুযোগ প্ৰদান কৰে। ইফালে তুৰ্কীৰ উদ্দেশ্য কেৱল পাকিস্তানত সীমাবদ্ধ নহয়। দেশখনে নিজৰ অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ সমগ্ৰ বিশ্বতে বিক্ৰী কৰিবলৈ আগ্ৰহী। মধ্যপ্ৰাচ্য, আফ্ৰিকা আৰু এছিয়াত তুৰ্কীয়ে নিজৰ প্ৰতিৰক্ষা সামগ্ৰীৰ বজাৰ দ্ৰুতগতিত সম্প্ৰসাৰণ কৰি আছে। পাকিস্তানৰ দৰে দেশক সহায় আৰু সহায় আগবঢ়াই এই বজাৰসমূহত নিজৰ দখল শক্তিশালী কৰিছে তুৰ্কীয়ে।

পাকিস্তানক তুৰ্কীয়ে সমৰ্থন কৰাটো কেৱল কূটনৈতিক পদক্ষেপ নহয় বৰঞ্চ এক সুচিন্তিত কৌশল যিয়ে ইয়াৰ অস্ত্ৰ উদ্যোগক উন্নীত কৰাত সহায় কৰে। অনাগত বছৰবোৰত তুৰ্কীৰ এই কৌশলৰ জৰিয়তে নিজৰ প্ৰতিৰক্ষা উদ্যোগক আৰু অধিক শক্তিশালী কৰিব আৰু বিশ্বব্যাপী অস্ত্ৰ ৰপ্তানিকাৰক হিচাপে নিজৰ স্থান আৰু অধিক সুদৃঢ় কৰিব।

ৰেংকিং কিমান?

অস্ত্ৰ নিৰ্মাণ আৰু বিক্ৰীৰ দিশত তুৰস্কই এক বৃহৎ সফলতা লাভ কৰিছে। এতিয়া তুৰ্কী বিশ্বৰ ১১ নং বৃহত্তম অস্ত্ৰ ৰপ্তানিৰ দেশ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। প্ৰতিষ্ঠানটোৰ তথ্য অনুসৰি ২০১৪-২০১৮ চনৰ তুলনাত ২০১৯-২০২৩ চনত টুৰ্কীৰ অস্ত্ৰ ৰপ্তানি দুগুণ হ’ব। ২০১৯ চনৰ পৰা ২০২৩ চনৰ ভিতৰত তুৰ্কীৰ অস্ত্ৰ ৰপ্তানি ১০৬ শতাংশ বৃদ্ধি পাইছে।ইয়াৰ ফলত তুৰস্ক বিশ্বৰ প্ৰধান অস্ত্ৰ ৰপ্তানিকাৰকৰ লীগত স্থান লাভ কৰিছে। মালদ্বীপে তুৰ্কিয়েৰ পৰাও ক্ৰয় কৰিছে টিবি ২ আক্ৰমণাত্মক ড্ৰোন। এই ড্ৰ’নে ইউক্ৰেইনত বিধ্বংসী ৰূপ ধাৰণ কৰিছে।

ৰপ্তানি কৰা আটাইতকৈ ডাঙৰ দেশ

অস্ত্ৰ ৰপ্তানিকাৰক দেশসমূহৰ ভিতৰত তুৰ্কীৰ আগত আছে আমেৰিকা, ফ্ৰান্স, ৰাছিয়া, ইটালী, দক্ষিণ কোৰিয়া, চীন, জাৰ্মানী, ব্ৰিটেইন, স্পেইন আৰু ইজৰাইল। এই শীৰ্ষ ১০ খন অস্ত্ৰ ৰপ্তানিকাৰক দেশৰ পিছত তুৰ্কীয়ে বিশ্বৰ ১১ নং বৃহত্তম অস্ত্ৰ ৰপ্তানিকাৰক দেশ। তুৰস্কই সৰ্বাধিক ১৫ শতাংশ অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ ৰপ্তানি কৰিছিল সংযুক্ত আৰব আমিৰশ্বাহীলৈ। ইয়াৰ পিছত ১৩ শতাংশ অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ কাটাৰলৈ আৰু ১১ শতাংশ পাকিস্তানলৈ প্ৰেৰণ কৰা হয়। ইয়াৰ উপৰিও ৬.৩ শতাংশ অংশীদাৰিত্বৰে উপ-চাহাৰা আফ্ৰিকাৰ চতুৰ্থ বৃহত্তম অস্ত্ৰ যোগানকাৰী দেশ হিচাপে পৰিগণিত হয় তুৰ্কী। প্ৰতিবেদনত কোৱা হৈছে যে ২০১৪-২০১৮ চনৰ সময়ছোৱাত তুৰ্কীৰ আমদানি ২৯ শতাংশ হ্ৰাস পাইছে।