এন্টিবায়টিকে পেলাব পাৰে ডাঙৰ বিপদত! কেনেকৈ ব্যৱহাৰ কৰিব? সকলো জানক…

এন্টিবায়টিক

বহু গুৰুতৰ ৰোগৰ পৰা জীৱন ৰক্ষা কৰাত এন্টিবায়টিকে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে। বেক্টেৰিয়াৰ সংক্ৰমণৰ চিকিৎসাত ইহঁতক অতি ফলপ্ৰসূ বুলি গণ্য কৰা হয়। কিন্তু শেহতীয়া বছৰবোৰত এন্টিবায়টিকৰ অপব্যৱহাৰ আৰু অত্যধিক ব্যৱহাৰ এক ডাঙৰ চিন্তাৰ বিষয় হৈ পৰিছে। বিশেষজ্ঞসকলৰ মতে এই ঔষধসমূহ বিবেচনাপূৰ্ণভাৱে ব্যৱহাৰ নকৰিলে সাধাৰণ সংক্ৰমণো মাৰাত্মক হৈ পৰিব পাৰে।

সাধাৰণ জ্বৰ, চৰ্দি বা ডিঙিৰ বিষৰ বাবে মানুহে প্ৰায়ে এন্টিবায়টিকৰ দ্বাৰা স্ব-চিকিৎসা কৰে। এই প্ৰথা ক্ৰমান্বয়ে এক গুৰুতৰ সমস্যাত পৰিণত হৈছে। এন্টিবায়টিকৰ সঠিক আৰু সীমিত ব্যৱহাৰ কেৱল ৰোগীৰ বাবেই নহয় সমগ্ৰ সমাজৰ বাবেও স্বাস্থ্যজনিত বিষয়। উপযুক্ত তথ্য আৰু সজাগতা অবিহনে এই ভাবুকি ৰোধ কৰাটো কঠিন। এন্টিবায়টিকৰ অপব্যৱহাৰ কিয় বিপজ্জনক আৰু ইয়াক কেনেকৈ শুদ্ধভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিব লাগে সেয়া বুজি লওঁ আহক।

এন্টিবায়টিকৰ অপব্যৱহাৰে কিয় ডাঙৰ ভাবুকি কঢ়িয়াই আনিব পাৰে?

লেডী হাৰ্ডিং মেডিকেল কলেজ আৰু এছ’চিয়েটেড হস্পিতালৰ অৰেল মেক্সিলোফেচিয়েল চাৰ্জাৰী বিভাগৰ সঞ্চালক ডাঃ প্ৰৱেশ মেহৰাই বুজাইছে যে, এন্টিবায়টিকৰ অপব্যৱহাৰ বিপজ্জনক কাৰণ ই ঔষধৰ প্ৰতি বেক্টেৰিয়াৰ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা শক্তিশালী কৰে। যেতিয়া এন্টিবায়টিক অপ্ৰয়োজনীয়ভাৱে গ্ৰহণ কৰা হয় বা সম্পূৰ্ণ মাত্ৰা গ্ৰহণ কৰা নহয় তেতিয়া কিছুমান বেক্টেৰিয়া জীয়াই থাকে, যাৰ ফলত ভৱিষ্যতে ঔষধৰ ফলপ্ৰসূতা কম হয়।

অৰ্থাৎ একেটা ঔষধেই পুনৰ সেৱন কৰিলেও কাম নহ’বও পাৰে। ইয়াৰ ফলত সংক্ৰমণ অধিক সময় ধৰি থাকে আৰু চিকিৎসা অধিক কঠিন হৈ পৰে। ইয়াৰ ফলত শিশু, বৃদ্ধ, গৰ্ভৱতী মহিলা, গুৰুতৰ ৰোগত আক্ৰান্ত ৰোগীৰ ওপৰত আটাইতকৈ বেছি প্ৰভাৱ পৰে। ভৱিষ্যতে অস্ত্ৰোপচাৰ, কেন্সাৰ চিকিৎসা, আই চি ইউৰ চিকিৎসাও অধিক বিপদজনক হৈ উঠিব পাৰে। এই কাৰণেই এন্টিবায়টিকৰ অপব্যৱহাৰ এক ডাঙৰ ভাবুকি হৈ পৰিছে।

এ এম আৰ (এন্টিমাইক্ৰ’বিয়াল ৰেজিষ্টেন্স) কি?

ডাঃ প্ৰৱেশ মেহৰাই বুজাই দিলে যে এ এম আৰ বা এন্টিমাইক্ৰ’বিয়াল ৰেজিষ্টেন্স হৈছে এনে এক অৱস্থা য’ত বেক্টেৰিয়া ঔষধৰ বিৰুদ্ধে শক্তিশালী হৈ উঠে। সহজ ভাষাত ক’বলৈ গ’লে ঔষধবোৰৰ ফলপ্ৰসূতা হেৰুৱাই পেলায়। এই সমস্যাটো ক্ৰমান্বয়ে আগবাঢ়ি যায়, যাৰ বাবে ইয়াক নিৰৱ মহামাৰী বুলিও কোৱা হয়।

এ এম আৰৰ মূল কাৰণ হৈছে এন্টিবায়টিকৰ অপব্যৱহাৰ আৰু অত্যধিক ব্যৱহাৰ। যেতিয়া ঔষধে কাম কৰা বন্ধ কৰে তেতিয়া সাধাৰণ সংক্ৰমণো গুৰুতৰ হ’ব পাৰে। ইয়াৰ ফলত ৰোগীৰ জীৱন বিপন্ন হোৱাই নহয় চিকিৎসাৰ খৰচ আৰু সময়ো বৃদ্ধি পায়। সমগ্ৰ বিশ্বৰ বাবে এএমআৰ হৈ পৰিছে এক গুৰুতৰ স্বাস্থ্যজনিত প্ৰত্যাহ্বান।

এন্টিবায়টিক সঠিকভাৱে কেনেকৈ ব্যৱহাৰ কৰিব?

এই বিপদ প্ৰতিৰোধৰ বাবে এন্টিবায়টিক সঠিকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱেই উত্তম উপায়। সদায় চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ মতে এন্টিবায়টিক গ্ৰহণ কৰিব লাগে। সঠিক মাত্ৰা আৰু সম্পূৰ্ণ সময়ৰ বাবে গ্ৰহণ কৰাটো অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। চৰ্দি, কাহ, ফ্লু, সাধাৰণ জ্বৰ আদি ভাইৰাছজনিত ৰোগৰ বাবে এন্টিবায়টিকৰ প্ৰয়োজন নাই।

নিজাববীয়াকৈ ঔষধ আৰম্ভ কৰা বা বন্ধ কৰাটো এৰাই চলিব লাগে। তদুপৰি ৰৈ যোৱা এন্টিবায়টিক পুনৰ ব্যৱহাৰ কৰিব নালাগে। দায়িত্বশীল ব্যৱহাৰেই নিৰাপদ আৰু সুস্থ ভৱিষ্যতৰ চাবিকাঠি।